Marksizm ve Özgürlük

Marksizm ve Özgürlük
Marx’ın işaret ettiği özgürlük kişinin becerikli, yetenekli ya da özel olarak ilgi duyduğu alanlarda yoğunlaşmasının koşullarının yaratılmasıdır. Kapitalizmde ekonomik zorun dayattığı koşullar altında, kişi kendi iradesiyle hareket edemez, işçinin özde bir yük hayvanından farkı yoktur ve kimse bir yük hayvanı özgürdür diyemez! Marksist özgürlük anlayışı,...

Lenin’i Anlamak

Lenin’i Anlamak
Büyük olayların kesiştiği bir kavşakta ne yapması gerektiğini bilen ve yapan Lenin’dir. Lenin bağlamında liderin devrimdeki yerinin ne kadar hayati olduğunu Troçki şu değerlendirmeyle ortaya koymaktadır: “Aklıevvellerimiz Lenin 1917’nin başında yurtdışında ölmüş olsaydı da Ekim Devriminin «aynen» gerçekleşeceğini söyleyebilirler. Ama bu doğru değildir. Lenin tarihsel...

İnsanlığı Yalnızca Sosyalizm Kurtarabilir

İnsanlığı Yalnızca Sosyalizm Kurtarabilir
Geçtiğimiz haftalarda New Statesman adlı dergiye röportaj veren Francis Fukuyama’nın açıklamaları oldukça yankı uyandırdı. Kapitalist aşırı üretim krizi, işçilerin yoksullaşması ve yetersiz talep konusunda Marx haklıydı diyor. Geride bıraktığımız yıllar, Fukuyama ve burjuva ideologların iddia ve beklentilerinin tam aksini kanıtlamak anlamında, kapitalist liberalizmin iflasını tescilledi. Daha 1990’dan...

İşçi Sınıfının Devrimci Rolünün Karartılması

İşçi Sınıfının Devrimci Rolünün Karartılması
Ancak burjuva sosyologlara ve akademik Marksizmin profesörlerine göre, eğer işçi sınıfı üretim ilişkilerinin belirlediği bir sınıfsa, insanlığın tarihsel kurtuluşunun öznesi ise, devrimci bir örgütlülük gibi hiçbir siyasal aracı olmadan, hemen şimdi, kendiliğinden siyasal sınıf bilincine sahip olmalıdır. Eğer bu gerçekleşmiyorsa, ortada, tarihsel özne misyonuna sahip...

Marksizmin Doğuşuna Emek Veren Kadınlar

Marksizmin Doğuşuna Emek Veren Kadınlar
Kapitalizm, geldiği aşama itibariyle artık yaşlanmış ve gericileşmiş bir sistem olarak karşımızda duruyor. Bu çürümüş sistemin topluma vaat edebileceği olumlu bir tek şey kalmamış durumda. İşçi ve emekçi kitlelerin yaşamı her geçen gün daha da kararıyor. Toplumsal sorunlar katlanılamaz hale gelirken, mutsuzluk ve umutsuzluk girdabındaki...

İslamofobi ya da Milliyetçilik: Marksizm Ne Diyor?

İslamofobi ya da Milliyetçilik: Marksizm Ne Diyor?
Marx’ın ifade ettiği üzere, işçi kitleleri örgütsüz ve sınıf bilincinden yoksunsa, kapitalist düzenin yarattığı cehennemde rekabet eden, birbirlerinin boğazına sarılan insanlar olmanın ötesine geçemezler. Örgütsüz işçi kitleleri, tam da içinde bulundukları durumun bir yansıması olarak, kestirmeden sorumlu bulmaya yönelir ve sanki tüm kötülüklerin kaynağı göçmenlermiş...

Kapitalizmin Tarihsel Krizi

Kapitalizmin Tarihsel Krizi
Marx, Ekonomi Politiğin Eleştirisine Katkı’nın önsözünde şöyle yazıyordu: “Gelişmelerinin belirli bir aşamasında toplumun maddi üretici güçleri, o zamana kadar içinde hareket ettikleri mevcut üretim ilişkilerine ya da bunların hukuki ifadesinden başka bir şey olmayan mülkiyet ilişkilerine ters düşerler. Üretici güçlerin gelişmesinin biçimleri olan bu ilişkiler, onların engelleri...

İşçi Sınıfı ve Sınıf Bilinci

İşçi Sınıfı ve Sınıf Bilinci
Kimileri, işçi sınıfının devrimci potansiyelinin nereden kaynaklandığını anlamak yerine; Marx’ın, işçi sınıfını, kendi felsefesinin içine oturttuğu ve böylece kendi kuramında toplumsal sorunları çözüme kavuşturduğu varsayımsal bir özne biçiminde yansıtmaktadırlar. Oysa Marksizmin ortaya koyduğu bilimsel sosyalizmle ütopik sosyalizm anlayışını birbirinden ayırt eden en temel şey; birincisinin...

Metal Direnişi ve Sınıfa Dönük Olmak

Metal Direnişi ve Sınıfa Dönük Olmak
Metal işçilerinin başlattığı mücadele, üzerinde durulması ve irdelenmesi gereken çok önemli yönler içeriyor. Meselâ işçilerin örgütsüzlüğü, sınıf bilincinden ve geçmişin mücadele deneyimlerinden yoksun olmaları, tüm bunlardan kaynaklı yaptıkları hatalar ve yenilgiler meselenin bir yönüdür. Ancak bu mücadelenin zaaflarını ve eksikliklerini sosyalist hareketin güçsüz ve genelde...

Marx, Cumhuriyetçilik ve Kemalist TKP

Marx, Cumhuriyetçilik ve Kemalist TKP
SİP-TKP’nin önde gelen isimlerinden Kemal Okuyan, burjuva cumhuriyetin 90. yıldönümü kutlamalarının yapıldığı 29 Ekimde, “Marx Cumhuriyetçiydi” başlıklı bir yazı kaleme aldı. Daha yazının girişinde Okuyan şöyle diyor: “Marx’ın ABD’deki Cumhuriyetçilerin destekçisi olduğunu bilir misiniz? Bush’un partisinin yani…” Marx önce Cumhuriyetçi Parti yanlısı ilan ediliyor, sonra...

Küçük-Burjuva Sosyalistlerin “Gezi Komünü”

Küçük-Burjuva Sosyalistlerin “Gezi Komünü”
Gezi Parkı protestolarıyla ortaya çıkan kitle hareketlenmesi ve etkileri, gerek burjuva siyaset arenasında gerekse sosyalist hareket içinde tartışılmaya devam ediyor. Laik, geleneksel sermaye kesimleri ve statükocu devletçi burjuva güçler kendileri açısından doğal olanı yaparak, “Gezi” sürecini AKP’yi sıkıştırmak ve yıpratmak için kullanırken, karşı taraf da...

Lenin’i Anlamak/5

Lenin’i Anlamak/5
Günler ilerledikçe özellikle Petersburg ve Moskova merkezli işçi ve köylü yığınların tahammülleri tükeniyor, devrimci basınç giderek artıyordu. 18 Haziran ile 4 Temmuz arasında gerek işçi kitleleri gerekse Bolşevik taban zapt edilemez bir noktaya ulaşmıştı. Bir an önce harekete geçilmesini ve burjuva hükümetin tepelenerek iktidarın sovyetlere...

Lenin’i Anlamak/4

Lenin’i Anlamak/4
1917 Devrimi Rusya’daki 1917 devrim süreci öylesine muazzam toplumsal altüst oluşlara yol açmış, öylesine baş döndürücü bir hızla gelişmiş ve siyasal arenadaki sınıfsal güç dengelerini öylesine ani ve keskin bir değişime uğratmıştır ki, şu ana değin tarih, benzeri bir durumu daha sayfalarına kaydetmemiştir. Şubatın sonunda...

Lenin’i Anlamak/3

Lenin’i Anlamak/3
Değişen koşulları kavramak 1905 Devrimi Devrimci bir partinin işçi sınıfı içinde yer tutması, geniş kitleleri örgütlemesi ve işçi sınıfına önderlik edebilmesi için yalnızca doğru teorik görüşlere sahip olması yetmez. Aynı zamanda, değişen toplumsal ve siyasal koşulları kavrayan, sınıf savaşımında olayların gelişimini öngören ve çalışmaları günün...

Lenin’i Anlamak/2

Lenin’i Anlamak/2
2. Bölüm Devrimin yolunu zahmetli çalışma hazırlar Petersburg’da faaliyet yürüten 20 Marksist çevre, 1895’te Lenin öncülüğünde, “İşçi Sınıfının Kurtuluşu İçin Mücadele Birliği” adı altında bir araya getirilmişti. Bu birlik, işçi kitleleriyle bağ kurmaya, sosyalist düşünceleri işçilere taşımaya ve devrimci bir parti yaratmaya çalışıyordu. Her türlü...